KUL NESİMİ

Önceki başlık Sonraki başlık Aşağa gitmek

KUL NESİMİ

Mesaj tarafından ÖYKÜM Bir Perş. Ağus. 07, 2008 12:09 am

Kul NESİMİ

--------------------------------------------------------------------------------

KUL NESIMI

Edebiyat tarihimiz, tasavvuf sairi olarak yalniz bir Nesimi tanir. O da
Bagdatli Nesimi'dir. Oysa, conklerden topladigimiz yuze yakin siiri
bulunan baska bir Nesimi daha var. Iste, bu kitapta konu olan ikinci
Nesimi'dir. Ikisini birbirinden ayirmak icin konumuz olana Kul Nesimi
diyecegiz.

Bugune degin Kul Nesimi'nin siirlerinden pek azi ele gecmis, onlar da
Bagdatli Nesimi'nin sanilmisti. Hece ile yazilanlari bile onun yeni
siirleri olacagi dusuncesine yol acmisti. Ilk olarak Sadettin Nuzhet,
Bektasi Siirleri adli eserinde yeni bir sair karsisinda oldugumuza isaret
etmis, sairin hayati hakkinda bilgi vermeden alti siirini yayinlamisti.

Ad benzerligi dolayisiyla ve her iki sairin Hurufi olmasi karisikliga yol
acmissa da dilleri cok ayridir. Bundan baska Kul Nesimi'nin ayri kisi
oldugunu gosteren belgelre vardir. Bunlari siralamadan once Bagdatli
sairin kisaca hayatinin bilinmesinde fayda vardir.

Bagdatli Nesimi'nin olumu, kendi halifesi Refii'nin Besaretname adli
eserinde bildirildigine gore 1404'tur. Hallac-i Mansur gibi o da "enel
hak" (ben Tanri'yim) dedigi icin derisi yuzulmustu. Bu yuzden
Alevi-Bektasiler'le varlik birliginin ileri taraftarlari ve mumessilleri
olan Bayrami Melamiler'i, Mevleviler'in Sems kolu denen ve Melamilik'ler
Bektasilik'e pek yaklasan, hatta onlarla kaynasan Mevleviler ve diger
tarikatlar icinde Alevilik'i ve Melamet'i benimsemis kimseler tarafindan,
olumunu muteakkip buyuk bir sehit taninmis ve Mansur oglu
Huseyn-el-Hallac'in ikincisi olmustur. Agizdan agiza, buyukten kucuge
devreden menkabeler, asagi yukari bir Nesimi destani meydana getirmistir.

Bu menkabeler ve sairin sanatindaki basarisi yuzyillar boyunca Turk ve
oteki Islam edebiyatinda derin izler birakmistir.

Konumuz olan Nesimi'ye gelince, onun onyedinci yuzyilda yasadigini
gosteren kuvvetli belgelre yeteri kadar vardir. Bir siirinde Kul Nesimi
soyle diyor:

Ikiyuz altmisdort yildan sonra
Bu nazmile bunu ettim ben izhar.

Bu siirin tamaminda Hurufilik'in kurallariyla birlikte kendinden de soz
acan Kul Nesimi yukaridaki beyitte Bagdatli Nesimi'nin olum yilini ve
tuttugu yolu soylemek ister. Buna gore, Bagdatli Nesimi'nin olum yilina
264 katinca 1668 bulunur. Bu siiri olgunluk caginda soyledigi kabul
edilirse, onun 17. yuzyil baslarinda dogdugunu dusunmek yersiz olmaz.

Kul Nesimi'nin siirlerine en eski olarak yine bu yuzyil icinde yazildigi
kesin olarak bilinen conklerde rastlanilmaktadir. Bundan baska sairin
dilinin ozelligini bu yuzyildan oteye goturmeye de imkan yoktur. Dili tam
anlamiyla 17. yuzyil divan ve halk edebiyati sairlerinin dilidir.

Bunlardan baska kendi caginda yasamis sairlerin Kul Nesimi'ye benzekleri
(nazire) de var.

Kisaca yukarda gosterdigimiz sebeplerlerden oturu Kul Nesimi 17. yuzyilda
yasamis bir sairdir. Bu yuzyilin tarih olaylariyla Nesimi'nin
siirlerindeki bazi sozlerin karsilastirilmasindan hayatini az cok
ogrenmek mumkun olmaktadir. Bilindigi gibi 17. yuzyilin birinci yarisi
hep Iran'la yapilan savaslarla gecer. Iran Bagdat'i alir. Osmanli ordusu
birkac basarisiz sefere katilir. Sonunda 4. Murat 1636'da geri alir. 16.
yuzyildan beri Yavuz ile Sah Ismail arasinda baslayan ugras bir yuzyildan
cok surer. Bu arada Osmanli topraklarindaki Kizilbas-Aleviler Iran'a
yardimci bazi durumlar yaratirlar. Bu yuzden ezilirler, yuzbinlerce
kisinin baslari ucar. Fakat, yine de alttan alta, gizli veya acik, her
ayaklanmaya katilirlar. Bu katilmalar Celali ayaklanmalarinda da kendini
gosterir. 17. yuzyil boyunca surer. Bu islerde tarikat sairlerinin her
bakimdan onemli etkileri oldugunu kendi eserlerinden oldugu gibi baska
yerlerden ve mesela tezkerelerden ogreniyoruz. Bunlardan Pir Sultan Abdal
ve Kul Nesimi'nin cagdasi ve ayni maceralara karisan Alioglu, Dedemoglu
gibi sairleri de taniyoruz.

Kul Nesimi boyle bir ayaklanmaya katilmistir. Bunu bir manzumesinde soyle
anlatir:

Mehdi-i zaman ede zuhur kalmaya perde
Yezit olan kirsa gerek tig u teberde
Nesimi, Sah'in mehdin okur sam u seherde.

Buna gore Iran Sahi'nin "Mehdi-i zaman" olarak ortaya cikmasini,
"yezit"leri, yani Osmanlilar'i kirmasini dilemektedir. Ayrica Sah'la
ilgisini ortaya koyan bir manzumesinde:

Erenler Sah'tan gelurler
Ali derler pirimize
Imamlarin kullariyuz
Munkir irmez sirrimiza

ve baska siirlerinde gorulen izlerden Iran Sahlari yanini tuttugu acikca
belli oluyor. Bundan baska Osmanli Devleti'nin Iran ile olan savaslari
sirasindaki ayaklanmalardan izler tasiyan manzumeleri de gorulmektedir.
Osmanli tarihcileri genel olarak bu gibi ayaklanmalari yazmadiklari icin
yalniz manzumelerden sonuclara varmak gerekmektedir. Kisa ve eksik
olmakla birlikte bunlar oldukca aydinlaticidir. Bir manzumesinde, basindan
siyasi bir yargilama gectigini anlamak zor degildir:

Mahkemede sual sordu kadilar
Kitaplari orta yere kodular
Sen bu ilmi kimden aldin dediler
Ustamdan almisam, pirden gelurem.

Bundan anliyoruz ki Kul Nesimi de siyasal olaylara ve ayaklanmalara
karismis, hic olmazsa perde arkasindan birseyler yapmistir. Bu yuzden
yakalanarak yargilanmistir. Alioglu ve Dedemoglu'nun da birer siirlerinde
ayni dortlugu buluruz. Hatta onlar isi biraz daha acarlar:

Pirim Aligolu, Bozdogan'dan gel oldu
Gordum mursidim, muskulum halloldu
Kilavuzum Sah Merdan Ali oldu
Ozume gonderdim kendi kusumu.

*

Ihlas kusagini kusandik bele
Her nereye varsam mursidim bile
Kisinin basina yazilan gele
Su dostun yoluna koydum basimi

*

Dedemoglu, yardim eyle duskune
Sen mursitsin secilmeyen muskule
Sah Merdan sahip-zamanin askina
Aman murvet Sah'im Ali gel yetis.


Yine 17. yuzyilinda yasayan Dervis Ali adindaki sairin de boyle olaylara
katildigini gosteren siirlerinden birkac parca:

Bizi Sah'a kurban etti Azrail

*

Etimi pare pare ettiler

*

Dervis Ali'yim, kanim na-hak dokme
El ne derse desun sen ana bakma
Sah'im yurumedikce posttan cikma
Oniki imamlar kurbaniyiz biz.


Bu Dervis Ali'nin Alioglu oldugunu sanirim. S. Nuzhet de sairin 17.
yuzyilda yasadigini soyluyor.

Dervis Ali, Alioglu olmasa bile bu yuzyilda Iran ile Osmanli Devleti
arasindaki siyasi gerginlik dolayisiyla Anadolu'da bazi ayaklanmalar
oldugu ve cesitli tarikat erlerinin Sah icin calistiklarini biliyoruz.
Sairin boyle bir ayaklanma sonunda ele gecirilip sorguya cekildigi,
etinin parca parca edildigi, yani cok eziyet edildigi, Azrail dedigi
Osmanli Padisahi tarafindan Sah'a kurban edildigi, yani agir cezalara
carptirildigi, bundan sonra Sah, Osmanli ulkesine yurumedikce ortaya
atilmamalarini yavsiye ettigi, tarikat ve Oniki Imam yolunda cok
sikintilara dusuldugu anlasiliyor.

Ulkucu bir sair olan Nesimi de boyle olaylara karismis, kendini bu yola
feda etmis gorunuyor:

Canim erenlere kurban
Serim meydanda meydanda
Ikrarim ezelden kadim
Canim meydanda meydanda

Gercek olan olur gani
Gani olan olur veli
Nesimi'yem yuzun beni
Derim meydanda meydanda

derken taraftarlarinin bir yenilgiye ugradigini soyle anlatir:

Muhib mursidine uydu
Arif olan hisse duydu
Munafiklar nice kiydi
Tig cektiler pirimize.

Kul Nesimi, sanatla ulkuculugu birlikte yuruten bir kisi olarak
gorunuyor.

Sairin ilk adinin Ali oldugu bir manzumesindeki su dortlukten anlasiliyor:

Mahlasim Nesimi, ismim Ali'dir
Bu carh donmektedir, sanmam halidir
sukur kalbim iman ile doludur
Curm'i isyanimiz bleden beri.

Kitaba almakta fayda gormedigimiz elliye yakin yazdigi mani icinde ikisi
soyu ve buyuk dedesi hakkinda bilgi vermektedir:

Sukur Hakk'a iyd olur
Katarimiz mezid olur
Ceddim Said Emre'dir
Neslinde said olur

*

Nesimi'ye al oldu
Sanma acep hal oldu
Ceddi bir abdal idi
Kendi de abdal oldu.


Burada sairin buyuk dedesi oldugunu ogrendigimiz Said Emre, 14. yuzyilda
yasamis olup, Yunus Emre'nin en eski izleyicileridendir. Sait Emre'nin
Haci Bektas ve Haci Bektas'in halifelerinden Hacim Sultan'a da yetismis
oldugunu bildiren siirleri vardir. Haci Bektas Veli Velayetname'sinde
kendisinden uzun boylu soz edilen Molla Sadettin, bu Said Emre'dir.
kendisi Aksaraylidir. Haci Bektas Veli'nin Arapca "Makalat"ini Turkce'ye
cevirmis, bilgin ve sair bir kisidir. Said Emre'nin simdiye degin ele
gecen ondokuz parca yayinlanmistir. (bkz. Abdulbaki Golpinarli, Yunus -
Hayati)

Soyunu kendisinden ogrendigimiz Kul Nesimi, goruluyor ki eski ve kulturlu
bir aileye baglidir. Bu yuzden olacak, iyi bir ogrenim gormus, soyunun
bagli oldugu Bektasilik yoluna girmis, ayrica Hurufilik'te de
cagdaslarindan cok ileri gitmistir.

Sair mahlasini Bagdatli Nesimi'ye olan ic yakinligi dolyisiyla almistir.
Nitekim, Kul Nesimi de oteki gibi Hurufilik yolunu tutmustur. Bu yonu pek
cok manzumesinde kendini acikca gosterir. Bu yuzden Seyyit Nesimi'yi
ornek alarak o da derisinin yuzulmesini ister, Ondan bahsederken ikisinin
adlari birlesir. Ornek olarak bazi parcalarini asagiya aliyorum:

Ehl-i iman islerin sol demde inkar ettiler
Cun Nesimi'yi Halep sehrinde berdar ettiler
Oyle kim cevr eyleyup zulm ile hakki bastirdilar
Ahsen-i takvimi gor kim nice inkar ettiler
Kufr edup imana gelmez, gelmege ar ettiler
Hak bana emreyledi soyle deyuben soyledim
Sozlerim destan edup alemde destan ettiler
Bileyuben bicaklarin cunku canima kiydilar
Sag iken ben asiki gor nice bimar ettiler
Soydular cikardilar tenimden cun derimi
Yas edup gokte melekler cumlesi zar ettiler
Ey Nesimi vasil oldun Halik-i Rahman'a sen
Cennet-ul me'vayi buldun, yerin gulzar ettiler

*

Kureysiler boyle tevil duzduler
Basmaga Ayatelkursi yazdilar

Kendi fetvam ile derim yuzduler
Halep sehri derler sardan gelurem.

*

Cun Nesimi gordu isminin Nesimi ismini
Sidkile Kur'an der kim kevn-i mahfuzundadir

Nesimi ayni zamanda Bektasi'dir. Hallac ve Seyyit Nesimi'nin
oldurulmelerinden sonra Hurufiler Irak'ta siddetli bir kovusturmaya
ugramislar, bundan kurtulmak icin Anadolu'ya kacmislardir. Boylece Hurufi
dervisleri Bektasilik'e kendi inanislarini soktular. Nesimi'de, baska
Bektasi sairlerinden cok Hurufilik gorulur. Siirleri icinde bunu gosteren
pek cogu var, onun icin burada bir dortlugu ornek veriyoruz:

Biz tarik-i Bektasi'yiz, zikrederiz Hakk'i biz
Bizdedir Sah-i Velayet sirlari hep bizdedir
Pirimiz Hunkar Haci Bektas Veli, kuluyam Nesimi
Etmeyiz cahile minnet, Al-i Sultan bizdedir.

Nesimi ayni zamanda hem Haydari, hem de Caferi oldugunu bildirir. Iki ornek:

Ben ol sadik kulam ki Caferi'yem
Hakikat soylerem ben Haydari'yem

*

Ve ger munkir sorarsa soyle ey dil
Ki mezhep icre bizler Caferi'yuz.


Nesimi'de ali sevgisi son kertededir. Bunu pek cok manzumelerinde acikca
gormekteyiz. Birkac ornek:

Ali evvel, Ali ahir
Ali batin, Ali zahir
Ali'dir her ise kadir
Ali'dir yar ile mihman
Ali vahid, Ali ahed
Ali dindir, Ali iman

*

Haydar'in evladini kim can u dilden medheder
Kalbi doldu nur ile kim mevc-i deryalar gibi
Ey Nesimi bir gonulde hubb-i Haydar olmasa
Anda canlar calinur guya kilisalar gibi

*

Hak katinda alemin mahbub-i Rahman'dir Ali
Evliyalar serveri hem Sah-i Merdan'dir Ali
Ey Nesimi "Men aref" sirrin bilendir ademi
Ademin hem suretinde harf-i Kuran'dir Ali.

Nesimi hakkinda tezkerelerde ve baska eserlerde hicbir bilgiye
rastlanmiyor. Onun icin hayati ve inanislari hakkindaki bilgiyi ancak
siirlerinden anlamak mumkun oldu. Tabii bu da cok ek******. Ne yazik ki
tezkereciler Nesimi gibi hukumetin istemedigi olaylara ve yollara girmis
kisileri soz konusu etmemislerdir. Yeni belgeler ve siirler bulununcaya
kadar bu degerli sair hakkinda soylediklerimizden baskasini elde etmek
mumkun degildir.

Cahit Oztelli'nin KUL NESIMI adli kitabindan.

__________________


CELATLAR KARŞIMDA SATIR BİLESE YİNE GEÇMEM ELA GÖZLÜ ŞAHIMDAN

ÖYKÜM
Admin

Mesaj Sayısı : 99
Kayıt tarihi : 06/08/08

Kullanıcı profilini gör

Sayfa başına dön Aşağa gitmek

Geri: KUL NESİMİ

Mesaj tarafından ÖYKÜM Bir Perş. Ağus. 07, 2008 12:09 am

Kul NESİMİ

--------------------------------------------------------------------------------

Yaptığımız Kabe'dir

Yaptığımız Kabe'dir
Yıktığımız kilise
Şu bizim seyranımız
Bir seyrana benzemez

Süleymanlar içinde
Ali bir Süleyman'dır
Süleymanlar bildiler
Süleyman'a benzemez

Abdesimiz katlanmak
Namazımız sabretmek
Biz bir oruç tutarız
Ramazana benzemez

Kitabımızda kıl var
Dağlar kadar görünür
Bir bir âyet okuruz
Bir Kur`an'a benzemez

Kul Nesimi sen seni
Mânâ bilir söylersin
Biz bir deniz geçeriz
Bir ummana benzemez
__________________

ÖYKÜM
Admin

Mesaj Sayısı : 99
Kayıt tarihi : 06/08/08

Kullanıcı profilini gör

Sayfa başına dön Aşağa gitmek

Geri: KUL NESİMİ

Mesaj tarafından ÖYKÜM Bir Perş. Ağus. 07, 2008 12:10 am

: Kul NESİMİ

--------------------------------------------------------------------------------

Uykudan uyanmış şahin bakışlım
Dedim sarhoş musun söyledi yok yok
Ak elleri elvân elvân kınalım
Dedim bayram mıdır söyledi yok yok

Dedim ne gülersin dedi nazımdır
Dedim kaşın mıdır dedi gözümdür
Dedim ay mı doğdu dedi yüzümdür
Dedim ver öpeyim söyledi yok yok

Dedim aydınlık var dedi aynımda
Dedim günahım çok dedi gönlümde
Dedim mehtâb nedir dedi koynumda
Dedim ki göreyim söyledi yok yok

Dedim vatanım mı dedi ilimdir
Dedim bülbül müdür dedi gülümdür
Dedim Nesimi şâh dedi kulumdur
Dedim satar mısın söyledi yok yok
__________________

ÖYKÜM
Admin

Mesaj Sayısı : 99
Kayıt tarihi : 06/08/08

Kullanıcı profilini gör

Sayfa başına dön Aşağa gitmek

Geri: KUL NESİMİ

Mesaj tarafından ÖYKÜM Bir Perş. Ağus. 07, 2008 12:10 am

Kul NESİMİ

--------------------------------------------------------------------------------

Sorma be birader mezhebimizi
Biz mezhep bilmeyiz, yolumuz vardır
Çağırma meclis-i riyâya bizi
Biz şerbet içmeyiz, dolumuz vardır

Biz müftü bilmeyiz, fetvâ bilmeyiz
Kyl-ü kal bilmeyiz, iftâ bilmeyiz
Hâkikat bahsinde hata bilmeyiz
Şâh-ı Merdân gibi ulumuz vardır

Bizlerden bekleme zühd-ü ibadet
Tutmuşuz evelden râh-ı selâmet
Tevellâ olmaktır bize alâmet
Sanma ki sağımız solumuz vardır

Ey zâhid surete tapma, Hâkk'ı bul
Şâh-ı velâyet'e olmuşuz hep kul
Hâkikat şehrinden geçer bize yol
Başka bir şey bilmeyiz, Ali'miz vardır

Nesimi, esrarı fâş etme sakın
Ne bilsin ham ervâh likasın Hâkk'ın
Hâkk'ı bilmeyene, Hâk olmaz yakın
Bizim Hâk katında elimiz vardır
__________________

.



Ser'de tâkat kalmadı, hâlim yâmandır..


Cemâlin görmek isterim, derim bitsin artık bu firkât..


Lâkin;


Dayanabilir mi görmeye gönül, gelirse vâkt-i vuslât..

ÖYKÜM
Admin

Mesaj Sayısı : 99
Kayıt tarihi : 06/08/08

Kullanıcı profilini gör

Sayfa başına dön Aşağa gitmek

Geri: KUL NESİMİ

Mesaj tarafından ÖYKÜM Bir Perş. Ağus. 07, 2008 12:11 am

Kul NESİMİ

--------------------------------------------------------------------------------

Alevilik`te anilan ve sayilan bir ozan ve evliya’da Nesimi dir. Nesimi hakkinda bizde cok bilgi yok maalesef. Onun hayati sonradan efsanelesmis ve asirdan asira ve nesilden nesile bize aktarilmistir. Nesiminin hayati hakkinda bilgi veren bir kitap var o’da 1546 yilinda yazilmis olan „Latifi Tezkiresi" isminde bir yapidir. Onun haricinde halk icinde yaygin olan rivayetler mevcuttur ve hala anlatilmaktalar. Bir baska kaynak`ta Nesimi’nin siirleridir ama maalesef biz o siirleri okumak’ta zorluk cekiyoruz, cünkü o’nun siirleri degisik bir dil ve bicime sahiptirler. Nesimi icin ,bir baska Hallac-i Mansur denilebilir. Hallac-i Mansur ve Nesimi birlestiren bir nokta vardir o’da: „ENEL HAK" sözcügüdür. Ikisi’de bu kelimeyi kullandilar ve onun icin öldürüldüler. Bu kelime ikisi icin büyük bir önem tasidigi icin onu kullandilar ve yobaz kesimlerin gözlerinde nokta göründüler.

Bu önsözlerden sonra simdi Nesimi’nin hayatina bir göz atalim. Nesimi’nin dogum tarihi hakkinda saglam bir bilgi yok ama büyük bir olasilakla 1339 ve 1344 yillar arasinda dünyaya gelmistir. Dogum tarihi gibi dogum yeri konusunda’da herangi bir kesinlik yok. Irakli, Diyarbakirli, Tebrizli, Sirazli veya Nusaybinli oldugu söylenir. Nesimi’nin yasaminin ilk yillarina iliskin bilgimiz yok. O nun en birinci hocasi Seyh Sibli’ydi ve Nesimi onun dervislerinden biriydi. Nesimi olgun caglarinda Fazlullah Esterabadi tarafindan egitildi ve onun haliferinden biri oldu. Fazlullah Esterabadi 1339-13394 yillar arasinda yasadi ve Hurifilik’in kurumcusudur. Devam etmeden önce Hurufilik’in kisa bir tanitimi yapayim:

Hurifilik, her seyden önce Batini inanc sistemidir. Batini sistemlerin bircok ortak özelligini tasir. Bu özellikler arasinda kisaca, âlemin baslangicsiz oldugu, kötü ruhlarin bedenden bedene gecerek azep cekmeye devam ettigi, iyi ruhlarin ilâhi varlikla birlestigi, dinlerin ic (batin) anlamiyla anlasmasi gerektigi, bununda ancak te’vil (yorumlama) ile yapilabilecegi, bu yorumlama cabalarinda ise harflerin özel anlamlari bulundugu seklinde inanclari vardir. Hurufilik genel anlamda harfcilik (harflerden anlamlar cikarma) demektir.

Fazlullah genc yaslarinda ilimle ilgilenmeye baslar ama 18 yasindayken tassavufa yönelip hacca gider. Tassavuf ‘da Tanri-evren-insan iliskisini bir bütünlük icinde gören ve insanin tanrisal niteliklerle (erdemlerle) donanmasini, gönlünü Tanri sevgisine baglamasini amaclayan dinsel-felsefi düsünce’dir. Fazlullah hac dönüsünde bir cok yerlere gidip yürüttügü sohbetlerde büyük bir sayginlik kazanir. 1376 ya da 1386’da Isfahan’da (Iran) kendi sistemini yaymaya baslar. Uzun süre bir magarada cileye cekilir. Bu dönemde Mehdi oldugunu ileri sürer ve cevresinde yedi kisilik bir ilk cember olusturur. Bu ilk yedi kisiyle bu yeni inanc yayilmaya ve hizla gelismeye baslar. Sonra Timurlenkin ogullarindan Miransah’in emriyle tutklanir ve Alincak kalesine hapsedilir. Burada öldürülür ve cesedi ayaklarina baglanan iplerle cekilerek, carsi pazar dolastirilir. O nun müritlerine karsi bir cok katliamlar yapilir. Bu baski yüzünde mürütleri cesitli yörelere göc ederler ve ögretilerini baska yerlere’de yayarlar. Nesimi Fazlullahin idamindan sonra Iran`da, Azerbaycan’da, Irak, Suriye’de ve Anadolu’nun da bircok yörelirine gitmistir. Nesimi kendisi bir Türk’dü ama hocasi Fazllulah kendisi Iran’liydi. Nesimi kendisi Anadolu’yu gezdiginde orda yasayan Aleviler’le yakin bir iliski kurur ve onlarla bir fikir alis verise girer. Orda yasayan insanlara düsüncesini aktarir ve bir cok müridler edinir. Alevi kisimda Hallac-i Mansur düsüncesi ve felsefesi daha mevcut oldugu icin Nesimi onlarla kolay bir sekilde baglanti kurabildi ve ordaki insanlardan hem birseyler ögrendi hemde kendi görüsünü onlara aktardi. Böylece Hurifilik düsuncesi Alevilik’tede yayildi. Nesimi öldürülmeden önce biri Farsca biri Türkce olmak üzere iki divan bize birakmistir. Nesimi’nin siirlerinde kimseyi ayaklanmaya cagiran bir hava yoktur ama siirlerinde kendi düsüncesini ve felsefesini cok acik bir sekilde dile getirmistir. Bircok siirlerin’de „ENEL HAK" sözcügünü kullanmistir. Bu sözcügü en ilk kullanan ‘da Hallac-i Mansur (856-922) ’du tam 500 sene önce. „ENEL HAK" sözcügü’nün kisa bir aciklamasi :

Bu kelime arapca’dan geliyor ve „Ben Tanriyim" veya „Ben Hakikatim" anlamina geliyor. „ENEL HAK" demek kendini asmak ; Tanri’yla, peygamber’le , imam’la özdes olma anlamina geliyor ve alevi-bektasi düsüncesinin özünü olusturur. Bu kapsamda , Tanri’ya ulastigina inanan ve bunu aciklamak icin’de „ENEL HAK" diyen Hallac-i Mansur ve Nesimi sünni ortodox tarafindan suclu bulundular ve öldürüldüler. Bir insan Tanri’nin bir görüntüsü’dür ve onun niteliklerine sahiptir ve onun icin „Ben Tanriyim" veya „ENEL HAK" diyebilir. Nesimi bu sözcügü kullandigi icin 1418’de Misir Memluk Hükumdari Seyh el-Müeyyed Seyfuddin tarafindan verilen emirle Halep’te tutuklanir ve öldürülür. Seyyit Nesimi’yi idama mahkum eden Kadi, Nesimi icin yazdigi fermanda söyle sesleniyordu:

„Bu böyle bir murdardir ki, kaninin degdigi yer yikamakla temizlenmez, orayi kesip atmak gerekir." Nesimi’nin fermenin infazi sirasinda cellat bicagi calinca, Nesimi’den fiskaran kandan bir damla, Kadi’nin parmagina da sicrar. Tabii’ki Kadi parmagini kesmeye kalkmaz. Iste o sirada Nesimin’nin söyle dedigi rivayet edilir: „Sen seriat ugruna parmagina bile kesmezsin, halbuki görüyorsun ki biz inancimiz yolunda kendi kanimizla yikaniyoruz." Nesimi kendi inanci ve felsefesi icin ölmüstür ve onun icin Aleviler’den taraf unutulmamistir ve hala anilmaktadir. Bir cok alevi ozanlarda Nesimi dile getirilmistir. Bunlar’dan bir örnek: „Mansur gibi gelüp Enelhak diyüp Abdürrazak gibi gök donlar giyüp Nesimi gibi derini yüzdürüp Gercek asik olup durabilirsin" KUL ADIL Nesimi kendisi hem Alevilik’ten etkilenmistir hemde aleviligi zenginlestirmistir. Hurufilik düsüncesi ve felsefesi Nesimi kanalliyla alevilige girmistir ve onu etkilemistir ve yeni bir sentez olusturmuslar.

http://www.huizen-alevi.nl/Turkce/do...r/nesimi-t.htm
__________________
Beşinci Mevsimin Açmış Gülleri
Nerde Kalmış Hani İnsan Değeri
Kefende Gözü Yaşlı Anaların
Yeniden Doğmanın Zamanıyım Ben

Bırakın Da Akarsular Yol Alsın
Değmeyin Bebeğe Doğup Ağlasın
Yaralı Gönlüme Bir Tas Tuz Basın
Konuşan Dillerin Zamanıyım Ben

Çelik Bir Bedene İşlemez Kurşun
Bir Çocuğun Canı Acep Kaç Arşın
Kan Kokar Toprağım Çok İyi Düşün
Bu Yalan Kulların Zamanıyım Ben

ÖYKÜM
Admin

Mesaj Sayısı : 99
Kayıt tarihi : 06/08/08

Kullanıcı profilini gör

Sayfa başına dön Aşağa gitmek

Önceki başlık Sonraki başlık Sayfa başına dön


 
Bu forumun müsaadesi var:
Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz